Ανακοινώσεις Δραστηριότητες-Εκδηλώσεις

Σχολικός Εκφοβισμός.

Στο Εσπερινό Λύκειο Κατερίνης πραγματοποιήθηκε σχετική εκδήλωση με αναφορά στο σχολικό εκφοβισμό. Την επιμέλεια είχε η κ. Βλαχοβασίλη Θεοδώρα , καθηγήτρια του σχολείου μας. Στα πλαίσια Καλών Πρακτικών της περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας για τον σχολικό εκφοβισμό το Εσπερινό Λύκειο συμμετείχε με αφίσα.

ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΛΥΚΕΙΟ ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ

Σχολικός Εκφοβισμός

¨Μαθητής υποβάλλεται σε αρνητικές ενέργειες από έναν ή περισσότερους άλλους μαθητές

κατά διαστήματα και σε διάρκεια χρόνου, ισχύει δε ανισορροπία δυνάμεων μεταξύ τους¨.

Παράγοντες που οδηγούν στο φαινόμενο σχετίζονται κυρίως με οικογένεια και σχολείο.

Για να θεωρηθεί μια πράξη ως Bullying, πρέπει: να υπάρχει πρόθεση, το φαινόμενο να επαναλαμβάνεται, το παιδί που δέχεται τις αρνητικές πράξεις, δεν μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό του και αυτές οι πράξεις έχουν ως αποτέλεσμα σωματική βλάβη ή προβλήματα συναισθηματικά για το θύμα (Farrington &Ttofi, 2009).

Ο εκφοβισμός μπορεί να έχει δια βίου συνέπειες και στα θύματα και στους παρατηρητές. Οι νέοι και τα παιδιά που συμμετέχουν σε τέτοιες πράξεις, ή ως θύματα ή ως θύτες αντιμετωπίζουν ιδιαίτερη δυσκολία στο σχολικό χώρο και πιθανόν να αναπτύξουν πολλά ψυχολογικά και ψυχοσωματικά προβλήματα.

Η βαρύτητα των επιπτώσεων του εξαρτάται από:

τις μορφές του (άμεσος ή έμμεσος),

  • τη διάρκεια του (βραχυπρόθεσμος ή μακροχρόνιος),
  • την περίοδο εκδήλωσης των επιπτώσεων και
  • τον ρόλο των παιδιών στο φαινόμενο( θύτης, θύμα, παρατηρητής).

Ο σχολικός εκφοβισμός λόγω σοβαρότητας των περιστατικών του, σε ακραίες περιπτώσεις, εκδηλώνεται με ανθρωποκτονία ή αυτοκτονία (Bauman & DelRio, 2005). Αποτελεί δε και ¨ομαδικό φαινόμενο¨, εφόσον δεν αφορά μόνο το ¨θύμα¨ και τον ¨θύτη¨, αλλά και όλους που τυχαίνει να είναι παρόντες στα περιστατικά και που μπορεί να είναι όχι μόνο μαθητές, αλλά και ενήλικες (γονείς, εκπαιδευτικοί, εργαζόμενοι στο σχολείο).

Σημειωτέον ότι κάποιες μορφές του σχολικού εκφοβισμού, δύσκολα να διακριθούν όπως αυτή του κοινωνικού αποκλεισμού, που αποτελεί ένα πολύ επιδέξιο τρόπο εκφοβισμού και πολλές φορές δεν γίνεται αντιληπτός. Επιπλέον τα θύματα το κρύβουν από τους γονείς. Γι’ αυτό το λόγο οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν τις ενδείξεις που δηλώνουν ότι το παιδί είναι θύμα κάποιας επιθετικής συμπεριφοράς.

Ορισμένες από αυτές είναι:

παραπονιέται συχνά πως νιώθει άρρωστος ή έχει εφιάλτες.

κάνει αδικαιολόγητες απουσίες

έχει απροσδόκητη μείωση στη σχολική επίδοση

καθυστερεί να πάει στο σχολείο ή καθυστερεί να επιστρέψει στο σπίτι

συχνά τα ρούχα του είναι σκισμένα

αλλάζει δρόμους όταν πάει ή καθώς επιστρέφει από το σχολείο

χάνει συχνά τα χρήματα ή τα πράγματα του

υπάρχουν συχνές και επίμονες αλλαγές στη διάθεσή του

έχει σημάδια ή μελανιές ή ενδείξεις επίθεσης και δεν δίνει εξηγήσεις.

Το ενδιαφέρον εστιάζεται στο σχολείο γιατί είναι δυνατή η εφαρμογή προγραμμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση του προβλήματος. Η δουλειά με τους εκπαιδευτικούς είναι σημαντική, γιατί συχνά το προσωπικό ανέχεται εκφοβιστικές συμπεριφορές ή τις υποτιμά, οπότε ο στόχος είναι η αλλαγή στάσεων και αντιλήψεων των εκπαιδευτικών και υιοθέτηση μιας πιο θετικής στάσης για την αντιμετώπιση του εκφοβισμού (Clarke & Kiselica, 1997).

Είναι πολύ σημαντικό οι εκπαιδευτικοί να μπορούν να αναγνωρίζουν και να διακρίνουν τις μορφές εκφοβισμού του άμεσου (σωματικής ή λεκτικής βίας) και του έμμεσου (κοινωνική απομόνωση και αποκλεισμός από ομαδοποίηση), για να κάνουν κατάλληλες ενέργειες .

Ο σχολικός εκφοβισμός παίρνει διάφορες μορφές, ανάλογα με μέσα που χρησιμοποιεί ο δράστης για να βλάψει το θύμα.

Τύποι εκφοβισμού

  • Τον άμεσο ή σωματικό εκφοβισμό (physical bullying)

ο θύτης χρησιμοποιεί φυσική βία (γροθιές, κλωτσιές, σπρωξιές, φθορές ή αρπαγές).

  • Τον λεκτικό εκφοβισμό (verbal bullying)

ο δράστης κατ’ επανάληψη πειράζει το θύμα και σε ενοχλητικό για τον δεύτερο βαθμό (ειρωνεία, κοροϊδία, υποτίμηση, υπαινιγμοί, βωμολοχίες).

  • Τον έμμεσο ή κοινωνικό εκφοβισμό (indirect/social/relational bullying)

(αποκλεισμός θύματος από παρέα και ομάδες, κοινωνική απομόνωση, χειραγώγηση).

Οι δράστες δημιουργούν ¨κλίκα¨ και συντονισμένα αγνοούν το συμμαθητή ή συμμαθήτρια, στις ομαδικές δραστηριότητες τους αναθέτουν τα πιο δυσάρεστα καθήκοντα, δεν αφήνουν να παίξουν, τους κάνουν να αισθάνονται μειονεκτικά, τους αγνοούν, τους απορρίπτουν. Αυτή είναι και η μορφή που δυσκολεύονται περισσότερο να αναφέρουν τα θύματα, διότι εκφράζεται με έμμεσο τρόπο, συγκαλυμμένα.

  • Τον εκβιασμό (extortion)

οι δράστες με εκβιασμό ή απειλή αναγκάζουν τα θύματα να τους δώσουν λεφτά ή πολύτιμα

  • Τον οπτικό εκφοβισμό (visual bullying)

ο θύτης γράφει ένα προσβλητικό, για το θύμα, σημείωμα και το δίνει σε συμμαθητές από χέρι σε χέρι ή το αφήνει σε περίοπτη θέση στο σακίδιο του θύματος. Σχεδιάζει γκράφιτι παρόμοιας σημειολογίας σε εμφανή σημεία του σχολείου.

  • Τον ηλεκτρονικό εκφοβισμό (cyberbullying)

o θύτης χρησιμοποιεί διαδικτυακά μέσα, συντάσσει, προωθεί μηνύματα σε κινητά ή emails.

  • Τον σεξουαλικό εκφοβισμό (sexual bullying)

ο θύτης δημιουργεί αίσθημα ντροπής και αμηχανία στο θύμα με αισχρά σκίτσα, ανήθικες χειρονομίες, σχόλια σεξουαλικού περιεχομένου σε βάρος του θύματος και ερωτήσεις με ίδιο θέμα. Μπορεί δε να αγγίζει το θύμα σε σημεία του σώματος χωρίς τη θέλησή του.

  • Το ρατσιστικό εκφοβισμό (racial bullying)

πρόκειται για ειδική περίπτωση εκφοβισμού, που εκφράζεται κοινωνικά, ψυχολογικά ή σωματικά με σκοπό να στιγματίσει τη διαφορετικότητα του στόχου ως προς τη φυλή.

15 μέτρα για αντιμετώπιση του εκφοβισμού

Σύνταξη διακήρυξης του Σχολείου ενάντια στη βία (δικαιώματα-υποχρεώσεις-καθήκοντα για όλα τα μέλη της σχολικής κοινότητας).

Σύσταση Σχολικής Επιτροπής ενάντια στον εκφοβισμό και στην ενδοσχολική βία.

Ενίσχυση Μέτρων Προστασίας στο χώρο όπου παρατηρούνται παραβατικές συμπεριφορές.

Καθιέρωση Τακτικών Συναντήσεων Επικοινωνίας μεταξύ μαθητών, εκπαιδευτικών και γονέων σε κάθε τάξη, με ευθύνη των εκπαιδευτικών.

Παροχή Βοήθειας από μαθητές σε άλλους, για επίλυση συγκρούσεων που μπορούν να οδηγήσουν σε εκφοβισμό (θεσμός μαθητή-διαμεσολαβητή).

Διοργάνωση Ειδικών Συζητήσεων και Προγραμμάτων για εκπαίδευση των μαθητών στο σεβασμό των δικαιωμάτων των άλλων κατά τη χρήση του Διαδικτύου και την αποφυγή της άσκησης βίας, των προσβολών και του εκφοβισμού που συμβαίνει μέσω αυτού.

Εμπλουτισμός Υλης με Ενότητες σχετικά με δικαιώματα, ευθύνες, σχέσεις των μαθητών.

Δυνατότητα αξιοποίησης εκπαιδευτικών με ειδικές γνώσεις, διεπιστημονική ομάδα για συνεργασίες (ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί κλπ).

Ενίσχυση του Θεσμού ¨Σχολικού Συμβούλου¨ όπου απευθύνονται οι μαθητές ατομικά ή ομαδικά, συζητώντας προβλήματα που αντιμετωπίζουν.

Σε συνεργασία με το Υπουργείο Προστασίας Πολίτη να γίνει επικαιροποίηση του υλικού που δίνεται σε μαθητές, με προσαρμογή για κάθε βαθμίδα και ανανεωμένο ψηφιακό υλικό.

Στήριξη Μαθητών-Εκπαιδευτικών με συμμετοχή εξειδικευμένων ατόμων για τη σχολική βία.

Υποστήριξη Σχολείων και Διευθύνσεων Εκπαίδευσης.

Διοργάνωση επιμορφώσεων, σεμιναρίων-συνεδρίων.

Αξιοποίηση διαθέσιμων δικτύων με ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς.

Νομοθεσία

Με φυλάκιση τουλάχιστον 6 μηνών τιμωρείται όποιος κάνει bullying (συνεχή σκληρή συμπεριφορά) βάσει ειδικής διάταξης που εισαγάγει ο νόμος 4332/2015.

Ομοίως τιμωρείται όποιος κακόβουλα παραμελεί καθήκοντά του και δεν αποτρέπει τη βία.

Νέο Αρθρο 312 του Ποινικού Κώδικα αναφέρει σχετικά για βία και σκληρή συμπεριφορά.

Ομοια διώκεται όποιος συστηματικά παραμελεί πρόσωπα που έχουν ανάγκη προστασίας και γίνεται αιτία σωματικής κάκωσης ή βλάβης ή ψυχικής διατάραξης.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *